🫒 Istarska bjelica

Istarska bjelica to odmiana oliwki z Istrii uprawiana na oliwę; nazwa znaczy «istryjska biała». W Słowenii nazywa się ją Istrska belica, a we Włoszech — Bianchera.

W Słowenii to najbardziej rozpowszechniona odmiana w gajach oliwnych. Po silnym mrozie w 1956 roku Bjelica pokazała się z najlepszej strony i szybko się rozprzestrzeniła. Według przekazów pochodzi z okolic Doliny i Boljunca koło Triestu, ale w opisach odmian Istrii z końca XIX wieku jeszcze jej nie ma. Dlatego słoweńscy badacze zaliczają Bjelicę do odmian dawno zaaklimatyzowanych, a nie rdzennych. W Chorwacji uprawia się ją na całej Istrii i w Kvarnerze.

Drzewo pnie się w górę, ma proste, długie gałęzie, więc formowanie korony nie jest łatwe. Bjelica dobrze znosi chłód i wiatr bora. Plony są obfite i regularne, owoce zawierają dużo oliwy, ale młode drzewa późno wchodzą w owocowanie. Odmiana słabo zapyla się własnym pyłkiem, dlatego obok sadzi się Leccino lub Frantoio. Dawniej owoce dojrzewały od połowy listopada do połowy grudnia, a teraz, z powodu zmian klimatu, zbiera się je już w połowie października. Odmiana jest bardzo podatna na muszkę oliwną i na mola oliwnego.

Dlaczego to ważne dla ciebie. Oliwę z Bjelicy łatwo rozpoznać: jest wyraźnie gorzka i ostra, o aromacie świeżych oliwek i świeżo skoszonej trawy. Dużo związków fenolowych i kwasu oleinowego zapewnia jej wysoką odporność na utlenianie. W słoweńskiej oliwie «Ekstra deviško oljčno olje Slovenske Istre» (PDO) Bjelica musi stanowić co najmniej 30 % oliwek, a związków fenolowych musi być nie mniej niż 150 mg na kilogram. Odmiana figuruje też na liście oliwy «Istra» (PDO).