📍 Crete

Kreta to największa i najbardziej wysunięta na południe wyspa Grecji, z dawną historią winiarstwa: badania archeologiczne wskazują, że wino produkowano tu już w czasach cywilizacji minojskiej. Jest częścią greckiego winiarstwa. Wyspa rozciąga się od zachodu na wschód, a w środku leżą wysokie góry, dlatego mikroklimaty się różnią: od gorących wybrzeży po chłodne wyżyny.

Dystrykty winiarskie to Heraklion (z apelacjami Peza i Archanes), Sitia, Retymno i Chania. Czerwone odmiany to Kotsifali, Mandilaria, Liatiko i Romeiko, a białe to Vilana, Vidiano i Thrapsathiri. Kotsifali daje miękkie czerwone o aromacie czerwonych jagód, Mandilaria ciemne, taninowe; często łączy się je w kupaże. Vilana to najczęściej uprawiana biała odmiana wyspy, świeża, o lekkiej kwasowości; Vidiano jest aromatyczne i bogatsze.

Liatiko używa się m.in. do win słodkich. Wiele win powstaje dziś z lokalnych odmian i coraz częściej trafia na rynek światowy.

Kreteńskie wina dobrze pasują do lokalnego jedzenia: oliwy, sera, ryb i mięs. Wyspa leży daleko na południe od kontynentu i daje własne, zróżnicowane wina. Kreteńska kuchnia oparta na warzywach, oliwie, rybach i serze dobrze uzupełnia się z białą Vilaną i czerwonym Kotsifali.