🥛 Mleko gajala

Mleko gajala — mleko gajala, półudomowionego bydła górskich lasów północno-wschodnich Indii i krajów sąsiednich. Mithun, czyli gajal (Bos frontalis), to półudomowione bydło z górskich lasów Azji Północno-Wschodniej, Mjanmy, Bhutanu i Bangladeszu. Dla lokalnych ludów, na przykład w stanach Nagaland i Pradesz Arunachalski, mithun jest przede wszystkim symbolem dobrobytu i źródłem mięsa, a nie zwierzęciem mlecznym. Mimo to mithuny i ich mieszańce z krowami dojone są w niektórych rejonach.

Mleko mithuna jest bardzo skoncentrowane. Według badania Narodowego Centrum Badań nad Mithunem (Mech i in., 2008) zawartość tłuszczu w trakcie laktacji waha się od około 7,7 do 10,3% i rośnie ku jej końcowi, białko wynosi około 6,3–6,8%, a laktoza około 4,4–4,6%. To 2–3 razy więcej tłuszczu i mniej więcej dwa razy więcej białka niż w mleku krowim.

Wysokiemu stężeniu składników odżywczych towarzyszy bardzo niska wydajność: w tym samym badaniu samica dawała średnio 0,9–1,5 kg mleka dziennie, przy czym większość w pierwszych trzech miesiącach laktacji. Mleko mithuna trafia więc przede wszystkim do cieląt, a ludzie dostają jego niewielkie ilości na użytek domowy.