🌍 Himalaje i Tybet

Himalaje i Tybet — wysokogórski region Azji, w którym pasterze i rolnicy żyją na wysokości wielu tysięcy metrów. Na wysokości 3000–5000 metrów zwykłe bydło radzi sobie słabo, a głównym zwierzęciem mlecznym jest jak. Ponad 90% jaków żyje na Płaskowyżu Qinghai-Tybet. Latem stada wyprowadza się na wysokie pastwiska i wtedy jest najwięcej mleka; zimą mleka jest niewiele.

Mleko jaka jest bogate i gęste. Zbija się z niego masło, które trafia do głównego napoju płaskowyżu — tybetańskiej herbaty z masłem i solą. Odtłuszczone mleko ścina się i suszy: powstaje chhurpi, bardzo twardy ser, który przechowuje się latami i który można długo żuć w drodze. W Nepalu, Sikkimie i Bhutanie chhurpi wytwarza się także z mleka mieszańców jaka z krową oraz z mleka krowiego.

Masło jakowe służy też w rytuałach buddyjskich, do zasilania lamp. Zimne, suche górskie powietrze pomaga przechowywać suszone produkty mleczne.