🥃 Bayerischer Gebirgsenzian

Bayerischer Gebirgsenzian (bawarska górska wódka gencjanowa) to przezroczysty destylat ze sfermentowanych korzeni goryczki (gencjany) z Bawarii. Jest to chroniona nazwa geograficzna UE w kategorii „gencjana”: napoju nie wolno aromatyzować, a jego moc, według bawarskiego opisu, wynosi co najmniej 40 % obj. Produkcja jest dozwolona w Górnej Bawarii i na Szwabii.

Nazwa chroniona. „Bayerischer Gebirgsenzian” figurował już w załączniku III do rozporządzenia (WE) nr 110/2008 wśród niemieckich oznaczeń geograficznych kategorii „gencjana”; dziś nazwa jest wpisana do rejestru eAmbrosia na podstawie rozporządzenia (UE) 2019/787. Ogólny wymóg UE dla gencjany to co najmniej 37,5 % obj., bez aromatów.

Surowiec i produkcja. Nadają się cztery gatunki goryczki: żółta, purpurowa, plamista i panońska; najczęściej rośnie ona w rejonie Berchtesgaden. Korzenie wykopuje się od sierpnia do października, rozdrabnia i fermentuje z drożdżami oraz wodą górską przez około dziesięć dni w temperaturze 30 °C. Następuje podwójna destylacja z dokładnym oddzieleniem frakcji głowy i ogona oraz kilkuletnie leżakowanie w beczkach z jesionu.

Historia. Na początku XVII wieku prepozyci z Berchtesgaden nadali rodzinie Grassl prawo do kopania korzeni goryczki i ich destylacji. W 1690 roku Thomas Grassl, według bawarskiego opisu, kopał codziennie od 50 do 100 kg korzeni przez dziesięć tygodni. Po sekularyzacji w 1803 roku sprzedaż ustała, a w 1842 roku przywrócono prawa Franza Grassla.

Dlaczego to ważne. Gorzki smak wódki gencjanowej pochodzi z korzeni, a nie z cukru czy aromatów, które są zakazane. Tradycja picia jej po obfitym posiłku nie czyni jej zdrowszą: to mocny alkohol, co najmniej 40 % obj. WHO przypomina, że nie ma bezpiecznej dawki alkoholu.