🔄 Odwirowanie

Separacja to rozdzielanie pełnego mleka na śmietanę i mleko odtłuszczone. Tłuszcz jest lżejszy od reszty mleka. Jeśli mleko odstoi, śmietana wypływa na wierzch sama w ciągu 12–24 godzin. Robiono tak przez wieki: wypłynięta śmietana była zbierana łyżką lub mleko spuszczano od dołu. Separator — wirówka — robi to samo w kilka sekund.

W mleczarni mleko podgrzewa się do około 55–65 °C i wprowadza do szybko wirującego bębna z tarczami. Ciężkie mleko odtłuszczone przesuwa się ku brzegowi, a lekka śmietana gromadzi się bliżej środka. Każdy strumień wypływa przez własny wylot. W mleku odtłuszczonym zostaje tylko około 0,05% tłuszczu. Możliwa jest też separacja na zimno: oszczędza energię i hamuje rozwój bakterii.

Separacja jest podstawą wielu produktów. Ze śmietany robi się masło, śmietanę kwaśną i lody. Mleko odtłuszczone idzie do produktów niskotłuszczowych i do mleka w proszku. Śmietanę i mleko odtłuszczone często łączy się później ponownie w odpowiednim stosunku, by uzyskać mleko o określonej zawartości tłuszczu. Ten etap nazywa się normalizacją.