🥃 Akwawit norweski (Norsk Akevitt)
OG Norwegii: akwawit z alkoholu z norweskich ziemniaków, dojrzewany w beczkach od 6 miesięcy; 37,5–60 % obj.
„Norsk Akevitt” (Norsk Aquavit, Norwegian Aquavit) to oznaczenie geograficzne Norwegii dla akwawitu, zarejestrowane w UE rozporządzeniem (UE) 2020/156. Wyróżnia go surowiec: bazowy alkohol robi się z ziemniaków, z których co najmniej 95 % uprawiono w Norwegii, podczas gdy inne akwawity zwykle powstają na alkoholu zbożowym. Moc — od 37,5 do 60 % obj.
Produkcja ma pięć etapów: alkohol ziemniaczany o mocy co najmniej 96 % obj., destylacja przypraw, mieszanie przed dojrzewaniem, dojrzewanie w beczkach i mieszanie przed rozlewem. Ziemniaki się gotuje, skrobię rozkłada enzymami słodu jęczmiennego lub innymi, fermentuje i destyluje. Następnie alkohol destyluje się ponownie w miedzianych alembikach z kminkiem i/lub koprem, często także z anyżkiem, kolendrą, koprem włoskim, badianem lub skórką cytrusów.
Dojrzewanie jest obowiązkowe: co najmniej 6 miesięcy w beczkach do 1000 l lub 12 miesięcy w większych — tradycyjnie dębowych, w których wcześniej były sherry, madera lub porto. Cukier można dodać tylko tyle, aby sucha pozostałość nie przekroczyła 15 g/l; kolor wyrównuje się karmelem prostym. Według specyfikacji taki akwawit tradycyjnie pije się czysty, w temperaturze pokojowej.
Dojrzewanie wiąże się z rodziną Lysholm z Trondheim: w 1805 roku pięć dębowych beczek akwawitu wysłano do Indii Wschodnich i wróciły niesprzedane, a napój okazał się łagodniejszy. Później akwawit wożono w beczkach przez równik do Ameryki Południowej wraz z klipfiskiem — tak powstała marka „Linie Aquavit”: „linie” oznacza przekroczenie równika.
Dlaczego to ważne dla ciebie. Napis „Norsk Akevitt” gwarantuje norweskie ziemniaki i dojrzewanie w beczce. „Linie” to nazwa marki i historii morskiego dojrzewania, a nie osobna kategoria. WHO: nie ma bezpiecznej dawki alkoholu.
Fakty
| Kategoria UE | 24 (akwawit); OG PGI-NO-02239 |
|---|---|
| Zawartość alkoholu (% obj.) | 37,5–60 % obj. |
| Surowiec | alkohol ziemniaczany (≥ 95 % norweskich ziemniaków), kminek i/lub koper |
| Minimalny okres dojrzewania | 6 mies. w beczkach do 1000 l; 12 mies. — w większych |
| Rodzaj beczki | drewniane, tradycyjnie dębowe po sherry, maderze lub porto |
| Podstawa prawna | rozp. (UE) 2020/156; specyfikacja OJ C 239, 16.7.2019 |
Jak łączy się z tematem „Napoje spirytusowe”
🥃 Akwawit norweski (Norsk Akevitt) → rodzaj → 🌱 Kminek i akwawit → rodzaj → 🥃 Mocne alkohole
Powiązania
- Następny krok
- 🍷 Kupaż, 🍷 Fermentacja alkoholowa, 🍷 Drożdże, 🥃 Jęczmień i słód w whisky
- W co się pakuje
- 🍷 Dębowa beczka, 🍷 Sherry, 🍷 Porto, 🍷 Madera, 🍷 Etykieta wina
- Na co wpływa
- 🍷 Alkohol a zdrowie, 🍷 Jazda po alkoholu
- Tradycje
- 🧑🤝🧑 Norwegowie
- Produkty
- 🥃 Akwawit
- Należy do
- 🌱 Kminek i akwawit, 🥃 Akwawit
Najczęstsze pytania
Czym norweski akwawit różni się od innych?
Bazowym alkoholem z ziemniaków (co najmniej 95 % norweskich) i obowiązkowym dojrzewaniem w beczkach — od 6 miesięcy w beczkach do 1000 l lub od 12 miesięcy w większych.
Co oznacza „Linie” na akwawicie?
To marka, której nazwa wskazuje na przekroczenie linii równika: akwawit wożono w beczkach do Ameryki Południowej i z powrotem, a podróż łagodziła smak.
Czy to prawda, że „akwawit liniowy” to osobna kategoria UE?
Nie. W UE jest kategoria „akwawit” (24) i oznaczenie geograficzne „Norsk Akevitt”; „Linie” to marka handlowa z historią morskiego dojrzewania.
Ile cukru można dodać do norweskiego akwawitu?
Niewiele: sucha pozostałość gotowego napoju nie może przekraczać 15 g/l.
W jakich beczkach dojrzewa norweski akwawit?
Tradycyjnie w dębowych, w których wcześniej dojrzewały sherry, madera lub porto; stosuje się też nowe beczki.
Co przeczytać dalej
- 🍷 Alkohol a zdrowie — Alkohol w każdym napoju jest szkodliwy w dużych ilościach, a ryzyko rośnie wraz z ilością.
- 🍷 Fermentacja alkoholowa — Drożdże zjadają cukier w moszczu i wydzielają alkohol oraz dwutlenek węgla.
- 🍷 Dębowa beczka — Drewniana beczka z klepek dębowych, w której wino dojrzewa i „oddycha”.
- 🍷 Drożdże — Mikroskopijne grzyby zamieniające cukier w alkohol i gaz.
- 🍷 Kupaż — Łączenie win lub moszczów różnego pochodzenia, odmian, roczników albo kategorii; na etykiecie w UE wymienione odmiany muszą dać 100 %.
Podobne
🥃 Rum kubański (Cuba) · 🥃 Rum Demerara (Demerara Rum) · 🥃 Whisky d’Alsace (whisky alzacka) · 🥃 Whisky de Bretagne (whisky bretońska) · 🥃 Whisky angielska · 🥃 Walijska whisky single malt
⚠️ Napoje spirytusowe zawierają alkohol i są przeznaczone tylko dla dorosłych. Alkohol szkodzi zdrowiu. Nie pić w ciąży ani przed prowadzeniem pojazdu; skład i możliwe alergeny sprawdzać na etykiecie.
Źródła
- Commission Implementing Regulation (EU) 2020/156 of 23 January 2020 registering «Norsk Akevitt»/«Norsk Aquavit»/«Norsk Akvavit»/«Norwegian Aquavit» (text via legislation.gov.uk)
- Main specifications of the technical file «Norsk Akevitt», PGI-NO-02239, OJ C 239, 16.7.2019, p. 9
- eAmbrosia — EU register of geographical indications (spirit drinks): Norsk Akevitt / Norwegian Aquavit (PGI-NO-02239), registered 06.02.2020
- Regulation (EU) 2019/787 on spirit drinks (OJ L 130, 17.5.2019), Annex I, category 24 (Akvavit or aquavit)
- WHO/Europe: No level of alcohol consumption is safe for our health (04.01.2023)
